Jakim prezydentem będzie Zełenski? Analiza Nowoje Wremia.

Adrian Purzycki

Jakim prezydentem będzie Zełenski? To pytanie zadają sobie absolutnie wszyscy wyborcy, dziennikarze i analitycy w kraju i za granicą. Portal Nowoje Wremia wraz z grupą analityków politycznych przygotował zarys trzech scenariuszy możliwych w przypadku nadchodzącej prezydentury.

  1. Scenariusz najbardziej prawdopodobny: „słaby prezydent

Prezydentura, której charakter upodobni Ukrainę do systemu parlamentarnego. Zełenski nie zdobędzie się na wykreowanie własnej drogi i będzie bezwolnie poruszał się po trajektorii wyznaczonej przez inne ośrodki władzy. Taki scenariusz uprawdopodobniają dotychczasowe słabości Zełenskiego jako kandydata: nie przedstawił wyraźnego programu, wizji rozwoju kraju ani kompetentnego zespołu ekspertów od poszczególnych dziedzin funkcjonowania państwa.

„W takim układzie słabość szóstego prezydenta ujawni się na wszystkich poziomach – charakteryzować go będzie brak samodzielności w decyzjach kadrowych. Nawet na kluczowe stanowiska powoływane będą osoby przypadkowe, a wpływy finansowe będą dzielone przez rządzącego biznesem Ihora Kołomojskiego” – przewiduje analityk polityczny Witalij Kulyk.

W zakresie polityki zagranicznej Zełenski będzie politykiem mało wyrazistymnie będzie intensyfikował dążeń do przystąpienia Ukrainy do NATO, ale na ograniczenie współpracy z Sojuszem nigdy się nie odważy. W stosunkach z Rosją niewiele się zmieni, choć jak podkreśla Kulyk: „Nowy prezydent zamierza budować neutralną strategię – nie należy oczekiwać tak zdecydowanej retoryki militarnej jak u Poroszenki, ale Zełenski  będzie unikał na wszelkie sposoby spotkania z Putinem i Miedwiediewem”.

W polityce wewnętrznej – ugrupowanie „Sługi Narodu” pojawi się jeszcze w tej kadencji Rady Najwyższej (do jesieni 2019r.) i zaangażuje w swoje szeregi różnych uciekinierów z pozostałych ugrupowań. Nie będzie jednak miało faktycznej mocy sprawczej – będzie raczej pasem transmisyjnym dla pomysłów z prezydenckiego ośrodka władzy przy Bankowej. Pierwsze projekty ustaw obliczone są na negatywne nastawienie wyborców do obecnej klasy politycznej – wraz ze wzrostem poparcia dla pomysłów ograniczenia immunitetów, demokracji bezpośredniej etc. Zełenski może myśleć o rozwiązaniu parlamentu i rozpisaniu wcześniejszych wyborów – jest to jednak mało prawdopodobne.

Po jesiennych wyborach, bazując na wysokim, choć powoli słabnącym poparciu dla prezydenta do Rady wejdzie duże i różnorodne ugrupowanie polityczne „Sługi Narodu”, jednak na pewno nie zdobędzie ilości mandatów umożliwiającej stworzenie stabilnej większości. Konieczne będzie zatem poszukiwanie doraźnych sojuszy w celu efektywnej legislacji.

Wreszcie w polityce gospodarczej „słaby prezydent” oznaczać będzie stabilność, o ile utrzyma się nadzór amerykański i międzynarodowy nad ukraińską gospodarką. Serhij Fursa, ekspert z grupy inwestycyjnej Dragon Capital mówi: „Wszystko pozostanie na swoim miejscu, tylko zarządzanie procesami będzie wolniejsze.” Fursa przewiduje, że dopóki MFW inwestuje i stawia wymagania rządzącym, gospodarka ani jej waluta nie są zagrożone żadnym wstrząsem. „Niemniej ja już swoje hrywny sprzedałem – trzeba być przygotowanym na jakiś spadek” – dodaje.

Podsumowując „słabego prezydenta” – w takim scenariuszu decyzje państwowe będą w coraz mniejszym stopniu zapadać w gabinecie na Bankowej – a ośrodek władzy na Ukrainie stopniowo się zdecentralizuje.

  1. Scenariusz najbardziej pesymistyczny: „chaos”

Zełenski zrozumie faktyczną potrzebę reform, ale zupełnie nie sprosta wyzwaniu – będzie próbował chwycić się różnych projektów, zajmując się wszystkim po trochu, ale niczym na poważnie. Powodując tytułowy chaos.

W wyniku niepowodzenia reform i bezradności prezydenta – poparcie dla Zełenskiego poszybuje w dół, a jego partia wprowadzi minimalną ilość deputowanych do parlamentu w jesiennych wyborach. Mechanizmy władzy przeniosą się do Rady Najwyższej, zdominowanej przez jego przeciwników.

W polityce wewnętrznej prezydent Zełenski, z powodu braku doświadczenia utknie na długie miesiące w gąszczu procedur – ocenia politolog Petro Oleszczuk. To doprowadzi do powstania „biurokratycznego bagna” z samym prezydentem, zaś jego otoczenie korzystając ze słabości głowy państwa rozpocznie walkę o władzę i wpływy. Przede wszystkim zaś o poparcie w wyborach parlamentarnych. Oleszczuk prognozuje dalej: „społecznie rozczarowanie bezsilnym prezydentem znajdzie odzwierciedlenie w skromnych wynikach wyborów parlamentarnych. W takiej sytuacji Zełenski może zapomnieć o powołaniu dogodnego dla siebie rządu”. Cała polityka w kraju zostanie podporządkowana konfliktowi pomiędzy prezydentem a Radą Najwyższą, a ustawa o impeachmencie zacznie zagrażać samemu Zełenskiemu

W zakresie polityki zagranicznej, istnieje ciągle niskie, ale realne prawdopodobieństwo eskalacji rosyjskiej agresji w Donbasie. Gdyby doszło do zerwania rozejmu i rozpoczęcia ofensywy, Ukrainie potrzebna będzie sprawna polityka zagraniczna, gdyż tylko zewnętrzne naciski będą w stanie powstrzymać Rosję. W przedstawionym scenariuszu, klasa polityczna z prezydentem na czele może nie podołać temu wyzwaniu, skupiona na walce o władzę i doprowadzając do chaosu w zarządzaniu państwem.

Bardziej realistyczny – jest według Oleszczuka, scenariusz „pułapki donieckiej”. Rosja chcąc wymusić rozwiązanie konfliktu na swoich warunkach, zagrozi jego eskalacją. W rezultacie DNR i ŁNR zostanie nadana autonomia, do republik wejdą siły pokojowe z udziałem Rosjan – a to doprowadzi do wybuchu niezadowolenia społecznego i destabilizacji w kraju. Dla Zełenskiego zakończy się to najprawdopodobniej impeachmentem.

W polityce gospodarczej – odzyskiwanie wpływów i majątku przez grupę Kołomojśkiego, w tym przez PrywatBank osłabi wizerunek Ukrainy w oczach zagranicznych partnerów. Zagraniczne podmioty będą niechętnie inwestować nad Dnieprem, a przede wszystkim – ustanie współpraca i pomoc ze strony MFW. Gospodarka kraju, który w ubiegłym roku wydał 400 mld UAH na obsługę zadłużenia, nie wytrzyma tego. „Możemy mieć do czynienia z kryzysem podobnym do 2008 r.: najpierw spadki kursów, potem panika, a na końcu inflacja i pozostałe procesy” – ocenia Fursa. To i tak optymistyczny scenariusz zakładający, że w innych krajach będzie koniunktura. W przeciwnym razie czeka nas gospodarcza katastrofa, podkreśla analityk.

Podsumowując „chaos” – to scenariusz, w którym na pewno Zełenski nie dotrwa do końca kadencji i zostanie usunięty w ramach impeachmentu. Gospodarka bardzo powoli wracałaby do normy, w kraju zaś powtórzyłaby się sytuacja z pierwszych tygodni po Majdanie, gdy władza była w rękach większości parlamentarnej. Względna stabilność powróciłaby dopiero po wyborze nowego prezydenta.

  1. Scenariusz optymistyczny – „Sługa Narodu, sezon 4”

Eksperci nie wykluczają najbardziej optymistycznego scenariusza – Zełenski może się okazać najzupełniej sprawnym i zdecydowanym reformatorem.

„Znam go z jego niesamowitej pracowitości, jest przyzwoitym człowiekiem  i dotrzymuje słowa. Na pewno jego motywacją do objęcia władzy nie była chęć zysku i zostania miliarderem”, mówi Ołeksandr Sokołowski, właściciel grupy Tekstyl’ Kontakt.

Scenariusz ten zakłada, że w polityce zagranicznej Zełenskiemu udaje się porozumieć z Zachodem i zrealizować skuteczną strategię powstrzymywania Rosji. W polityce wewnętrznej, nowemu prezydentowi Ukrainy udaje się rozwiązać przedterminowo parlament i rozpisać wcześniejsze wybory – już po kilku tygodniach sprawowania urzędu. Dodatkowo prezentuje program reform w postaci pakietu projektów ustaw, uzyskuje stabilną większość w Radzie Najwyższej po wyborach, jeszcze przed wakacjami.

Ponadto prezydent tworzy lojalny rząd składający się z międzynarodowej klasy ekspertów i menedżerów cieszących się uznaniem w Stanach Zjednoczonych. W oparciu o Zełenskiego udaje im się przeprowadzić kluczowe reformy, zwiększając  atrakcyjność inwestycyjną Ukrainy i uzdrawiając gospodarkę. Ani Kołomojski ani inni oligarchowie nie otrzymują żadnych przywilejów – zaś proces ws. nacjonalizacji PrywatBanku toczy się przed niezawisłym sądem II instancji, a jego strony nie korzystają z żadnych przywilejów.

„Po pierwszych sukcesach Zełenskiego – Ukraina szybko przyciągnęłaby atrakcyjne inwestycje”, mówi ekonomista Danyło Monin. Także wzrost wpływów z eksportu towarów i surowców doprowadziłby do szybszego wzrostu gospodarczego w trzecim kwartale 2019r. „Jeśli w Radzie udałoby się uchwalić ustawę o podatku od kapitału wycofanego za granicę od 2020 r., a rząd na poważnie wziąłby się za walkę z korupcją, inwestycje zagraniczne byłyby gwarancją wysokich wskaźników ekonomicznych” – kontynuuje Monin. Z kolei Fursa dodaje, że powołanie sprawnie działającej Służby Wywiadu Finansowego, która objęłaby swoimi kompetencjami śledztwa finansowe i dotyczące przestępczości gospodarczej – byłoby prawdziwym przełomem i pozytywnym sygnałem dla międzynarodowego biznesu.

Podsumowując trzeci scenariusz trzeba pamiętać, że nawet projektowane sukcesy Zełenskiego nie gwarantują mu wysokiego poparcia w społeczeństwie. Według szczegółowych badań opinii publicznej, wymagania wyborców stawiane Prezydentowi są częściowo tylko możliwe do spełnienia przez Zełenskiego: 39,1 % respondentów chce obniżenia cen na usługi komunalne, 35,5% likwidacji immunitetów, 32,4 % żąda wszczęcia lub przyspieszenia procesów ws. przestępstw korupcyjnych.

„Sądzę, że znakiem rozpoznawalnym nowego prezydenta będzie jego sposób komunikacji z ludźmi: bezpośredniej, szczerej, na żywo i w mediach społecznościowych” – ocenia politolog Wołodymyr Fesenko.

Uroczystość zaprzysiężenia nowego prezydenta Ukrainy wstępnie zaplanowano na 3 czerwca 2019 r. Wtedy stopniowo przekonamy się, który z powyższych scenariuszy jest najbardziej prawdopodobny.

Źródło:  Nowoje Wremia ; 5Kanal;

Adrian Purzycki

Redaktor naczelny "Ekspresu Ukraińskiego"

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu przesyłania informacji o aktualnościach, projektach oraz innych informacji o charakterze marketingowym lub edukacyjnym, na zasadach określonych Polityką Prywatności.

FreshMail.pl
 

Newsletter

Zapisz się do newslettera, by otrzymywać najważniejsze wiadomości od Instytutu Wolności

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celu przesyłania informacji o aktualnościach, projektach oraz innych informacji o charakterze marketingowym lub edukacyjnym, na zasadach określonych Polityką Prywatności.

FreshMail.pl
 

Newsletter

If you wish to sign up for a newsletter, please provide your details

I hereby agree for processing my personal data in order to send information about news, projects and other marketing or educational information, on the terms set out in the Privacy Policy.

FreshMail.pl
 

I hereby agree for processing my personal data in order to send information about news, projects and other marketing or educational information, on the terms set out in the Privacy Policy.

FreshMail.pl
 

Ich erkläre mein Einverständnis zur Verarbeitung meiner persönlichen Daten zum Zweck der Benachrichtigung über aktuelle Dinge,Projekte sowie andere Informationen mit Marketing- oder Bildungscharakter gemäß den Grundsätzen der Datenschutzerklärung.

FreshMail.pl