Czy Polacy i Brytyjczycy mogą wypracować wspólne pomysły na reformy Unii Europejskiej? Jakie kwestie nas dzielą, a jakie łączą?

Zapraszamy do zapoznania się z nagraniem debaty oraz skrótem wystąpień prelegentów.

W spotkaniu udział brali: Konrad Szymański, Jonathan Knott, Olaf Osica, Marek Cichocki i Paweł Świdlicki.

 

 

Czytaj całość raportu: „Polskie i brytyjskie wizje przyszłości Unii Europejskiej. Propozycja wspólnej agendy reformy Unii Europejskiej”


 

Na prezentacji nowego raportu Instytutu Wolności o koncepcjach zmian w UE opowiedzieli autorzy analizy „Polskie i brytyjskie wizje przyszłości Unii Europejskiej" Olaf Osica, Paweł Świdlicki i Marek Cichocki, a oficjalne stanowiska rządów przedstawili wiceminister Konrad Szymański i ambasador Wielkiej Brytanii w Polsce Jonathan Knott.

 

„U podstaw kłopotów wspólnoty europejskiej leży olbrzymia doza poprawności obowiązująca w dotychczasowych dyskusjach. Niektóre pytania nie były do tej pory dobrze widziane.” – stwierdził w swoim wystąpieniu sekretarz MSZ ds. europejskich Konrad Szymański. Przedstawiciel polskiego rządu podkreślił, że w celu wyjścia z kryzysu konieczne jest umożliwienie swobodnej dyskusji o fundamentalnych zmianach w UE.

Wiceminister Szymański skupił się na omówieniu koniecznego wg niego procesu adaptacji UE do nowych warunków. Wg wiceministra, Polska powinna być zaangażowana w działania, które pozwolą na utrzymanie jedności Zachodu, co nie oznacza to, że każdy model adaptacji jest sensowny. Zadanie to, jak stwierdził Szymański, jest trudne, gdyż Unia jest organizacją wieloaspektową i istnieją w niej olbrzymie różnice interesów. Problemem jest również to, że reformy UE muszą być dokonywane w niekomfortowym czasie kryzysów, a elity, które mają tego dokonać, tracą wiarygodność. Proces ten wg Szymańskiego: „mogą przeprowadzić tylko przywódcy, którzy wierzą w sens integracji europejskiej, ale zachowują sceptycyzm wobec dzisiejszego stanu UE”.

Brytyjski punkt widzenia na reformy Unii Europejskiej przedstawił ambasador Wielkiej Brytanii w Polsce Jonathan Knott. „Będziemy poszukiwać sojuszników, którzy podzielają naszą wizję lepszej Europy. Polska i Wielka Brytania mogą wnieść nową wartość w przyszły wygląd Europy.” – stwierdził. Prezentując brytyjską wizję przyszłości UE, Knott mówił również o konieczności umożliwienia państwom członkowskim wyboru – czy chcą się silniej integrować, czy też nie. Wśród istotnych sfer współpracy z Polską przedstawiciel Wielkiej Brytanii wymienił kwestie ekonomii, obronności i bezpieczeństwa, pracę nad rozwojem jednolitego rynku i równym traktowaniem wszystkich państw „Chcemy wspólnie wypracować koncepcję Europy dobrobytu, Europy silnej i bezpiecznej” – powiedział ambasador.

W drugiej części spotkania, autorzy raportu omówili koncepcje przedstawione w prezentowanym raporcie. Paweł Świdlicki skupił się na nakreśleniu diagnozy obecnej sytuacji UE. „Europa jest w głębokim kryzysie. Zidentyfikowaliśmy trzy główne, powiązane ze sobą kryzysy – legitymizacji demokratycznej, geopolityczny i ekonomiczny”  -- powiedział. Ekspert Open Europe uznał, że bez fundamentalnych zmian Unia nie wróci na ścieżkę stabilnego rozwoju. „Najwięcej trudności wynika z tego, że UE jest postrzegana jako źródło problemów, a nie jako sposób na ich rozwiązywanie” – uzupełnił diagnozę Olaf Osica.

Marek Cichocki przedstawił podstawowe założenie towarzyszące refleksji ekspertów. Jak stwierdził badacze wyszli od twierdzenia, że o przyszłości polskiego członkostwa w UE będą decydować trzy kwestie – sposób rozwoju strefy euro, kształt jednolitego rynku i zakres funkcjonowania strefy Schengen. Pozwoliło to zidentyfikować obszary, w którym Polacy i Brytyjczycy są do siebie zbliżeni. Najwięcej punktów wspólnych, wg Cichockiego, odnaleziono podczas refleksji nad jednolitym rynkiem, który oba kraje chciałyby wzmacniać. Zauważono jednak, że Polsce bardziej zależy na zrównoważonym rozwoju wspólnego rynku, a Wielkiej Brytanii na konkurencyjności. Kwestiom gospodarczym poświęcił wiele miejsca w swojej wypowiedzi również Olaf Osica. „Sukces gospodarczy stworzył Unię. Bez tego nie byłoby dziś dyskusji o wspólnocie europejskiej” – stwierdził. Wg eksperta niezbędne jest przekierowywanie środków unijnego budżetu na innowacyjność, edukację i rozwój. Badacze zwrócili również uwagę na sprawy bezpieczeństwa i legitymizacji politycznej w Unii Europejskiej. "Zgodziliśmy się co do tego, że siła Unii Europejskiej nie leży w dążeniu do bycia monolitem, lecz w różnorodności. Niezbędne jest stworzenie przestrzeni dla różnych perspektyw”  – podsumował badania ekspertów Olaf Osica.

Więcej w raporcie Instytutu Wolności i Open Europe: „Polskie i brytyjskie wizje przyszłości Unii Europejskiej. Propozycja wspólnej agendy reformy Unii Europejskiej”.